Ik had eens een leerling die dacht de perfecte voorbereiding op een toets te hebben gevonden.
Niet eerder naar bed. Niet rustig ontbijten.
Nee.
Twee blikjes energydrink vlak voor de toets.
Het eerste halfuur voelde hij zich fantastisch. Klaarwakker, scherp en vol vertrouwen.
Daarna iets minder.
Hij begon enorm te zweten, voelde zich opgejaagd en zat bepaald niet meer ontspannen achter zijn toets. Het mooiste kwam een lesuur later: toen zat dezelfde leerling, die zichzelf kort daarvoor nog chemisch had opgepept, bijna te slapen.
Misschien was de strategie toch niet helemaal waterdicht.
Energydrink geeft vooral het gevoel van energie
De naam is eigenlijk een beetje misleidend.
Cafeïne geeft je lichaam namelijk geen nieuwe energie. Het zorgt er vooral voor dat je je tijdelijk alerter en minder moe voelt.
Volgens het Voedingscentrum bevat een normaal blikje energydrink van 250 ml gemiddeld ongeveer 80 milligram cafeïne.
Maar als je moe bent omdat je te weinig hebt geslapen, verandert die cafeïne daar niets aan. Je bent nog steeds moe. Je merkt het alleen tijdelijk minder.
Daar komt bij dat cafeïne invloed kan hebben op hoe makkelijk je in slaap valt en hoe lang je slaapt.
En juist daar zit het probleem als je energydrink tegen vermoeidheid gaat gebruiken:
moe → energydrink → slechter slapen → de volgende dag opnieuw moe.
Niet echt een geweldige strategie.
En dan die suiker
Gewone energydranken bevatten daarnaast vaak behoorlijk wat suiker.
Na veel suiker kan je bloedsuiker snel stijgen en daarna weer dalen. Sommige mensen voelen zich na zo’n piek juist slap of vermoeid. Dat wordt vaak de suikercrash genoemd.
Dat betekent niet dat iedereen na één blikje gegarandeerd met zijn hoofd op tafel ligt.
Maar als je al vermoeid bent, zijn grote hoeveelheden suiker en cafeïne niet bepaald de meest stabiele brandstof om geconcentreerd een toets te maken.
Bij een zero-variant heb je het probleem van de suiker veel minder, maar de cafeïne blijft natuurlijk gewoon aanwezig.
Af en toe is iets anders dan nodig hebben
Ik vind het belangrijk om hier niet hysterisch over te doen.
Drinkt een tiener af en toe een blikje energydrink met vrienden? Dan zou ik daar persoonlijk geen enorm drama van maken.
Ook uit onderzoek van het RIVM naar energiedrankgebruik onder Nederlandse jongeren blijkt dat er bij de meeste jongeren die af en toe energydrink drinken geen reden tot grote zorg is. Veelvuldig gebruik is een ander verhaal.
Waar ik vooral voor zou oppassen is:
“Ik ben moe, dus ik heb energy nodig.”
Want dan gebruik je cafeïne om een signaal van je lichaam tijdelijk te onderdrukken in plaats van iets aan de oorzaak te doen.
Voor een toets werkt saai vaak beter
Ben je moe omdat je drie avonden te laat naar bed bent gegaan?
Dan is de oplossing verrassend ouderwets:
slapen.
Een goede nachtrust, normaal eten, voldoende drinken en op tijd beginnen met leren klinkt een stuk minder spectaculair dan een felgekleurd blikje met bliksemschichten erop.
Maar voor leren en toetsen wint saai het hier toch echt.
Energydrink kan je tijdelijk wakkerder laten voelen.
Uitgerust maakt het je niet.
